Hopa TIR kuşatması altında

Filiz Gazi
Gazete Duvar internet sitesi ve BirGün gazetesi başta olmak üzere pek çok basın kuruluşunda çalıştı. 2016 yılından 2020’ye kadar Hakikat Adalet Hafıza Merkezi için Türkiye’nin yakın geçmişindeki...

Karadeniz’de deniz doldurularak inşa edilen sahil yolu, yıllardır Sarp Sınır Kapısı’na ulaşmaya çalışan TIR’lar için bekleme alanı işlevi de görüyor. Rize’nin Fındıklı ilçesinden Artvin’in Hopa ve Kemalpaşa ilçelerine uzanan güzergahta ağır tonajlı araçlar yol kenarlarında, mahalle aralarında ve okul çevrelerinde sıralanıyor.

Kent sakinleri artan trafik kazaları, daralan yollar ve kıyı boyunca biriken çöplerle yaşarken; sınır kapısından geçmek için günlerce bekleyen şoförler temiz tuvalet, duş ve dinlenme alanı bulmakta güçlük çekiyor.

Tehlike yalnızca trafikle sınırlı değil. Bölgenin heyelan riski de TIR şoförlerinin hayatını tehdit ediyor. Hopa’daki TIR parkında meydana gelen son heyelan, güvenli bekleme alanlarının bulunmamasının sonuçlarını bir kez daha gündeme getirdi.

Hopa’da görüştüğümüz TIR şoförleri, ilçe sakinleri ve yerel yöneticiler aynı sorunun farklı sonuçlarını anlattı.

‘GÜNLERCE SOKAKTA YATIP KALKIYORUZ’

51 yaşındaki Barış Kabaoğlu, yaklaşık 20 yıldır uluslararası taşımacılık yapıyor. İstanbul’dan geldiği Hopa’da dört gündür Sarp Sınır Kapısı’ndan geçiş sırasını beklerken sorularımızı yanıtlayan Kabaoğlu “Buradaki park sorununun rezilliğini hiçbir yerde çekmiyoruz. Avrupa’ya da çalışıyoruz, bu taraflara da çalışıyoruz. Gördüğünüz gibi sokaklardayız. Parkta yeteri kadar yer yok. Dünya kadar park ücreti alıyorlar. Ne duşu var ne temiz tuvaleti. Ondan sonra her taraf pislik, mikrop içinde” dedi.

Mevcut park kapasitesinin ihtiyacı karşılamadığını belirten Kabaoğlu, bekleyen araç sayısının parkın kapasitesinin en az on katına ulaştığını, bazı dönemlerde bekleyişin on güne kadar uzayabildiğini söyledi.

Yol kenarındaki parkların yarattığı kaza tehlikesini de anlatan Kabaoğlu, özellikle gece saatlerinde araçlarından inen şoförlerin geçen araçlar tarafından fark edilmeyebildiğini ifade ederek, “Burada çok şoför ezildi. Ölen oldu, yaralanan oldu. Adam kapıyı açıyor, aşağıya iniyor uyku sersemliğiyle. Buradan geçen araba hızlı geçtiği zaman eziyor gidiyor. Ama park yok. Nereye koyacağız arabayı 17 metrelik aracı?” diye sordu.

‘SENELERDİR ÇÖZÜM BULAMADILAR?’

Düzce’de doğup büyüyen Ali Erdem, Kasva Uluslararası Nakliyat bünyesinde çalışıyor. Avrupa, Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan arasında yük taşıyor. Hopa’daki görüşmemiz sırasında ikinci gününü sınır geçiş sırası bekleyerek geçiriyordu.

“Buradaki problemler, sıra olduğu zaman gümrüklerin ağır çalışmasından kaynaklanıyor. TIR parkı da yetersiz. Yetkililerin senelerdir bir şey yapmasını bekliyoruz ama hâlâ çözüm üretmediler” diyen Erdem, Arhavi girişindeki park alanının ihtiyacı karşılamadığını, sürücülerin bu nedenle yol kenarlarına ve uygun buldukları başka noktalara park ettiğini anlattı.

Erdem, kent merkezine yakın bir noktada beklediği için yemek, tuvalet ve duş gibi ihtiyaçlarını karşılayabildiğini, ancak merkezden uzakta bekleyen şoförlerin çok daha fazla güçlük çektiğini ifade etti.

‘TIRLAR DENİZE PARALEL UZANIR!’

Hopa’daki TIR kuyrukları ilçe sakinlerinin de gündeminde. Görüştüğümüz bir kadın “TIR’lar denize paralel uzanır” benzetmesini yaparken, bir başka Hopalı ise plansız kentleşmenin etkisine dikkat çekti.

Hacı Yılmaz Yamaç “Burası TIR garajı değil, vatandaşın geçit yolu. Yolun üzerine park ediyorlar. Üstelik kaza oluyor. Şu yol kenarlarına çöp atılmasından bezmiş durumdayız. TIR şoförlerinin de koşulları belli. Nereye gidecekler? Yani ihtiyacını nerede görecek?” derken, Cem Makar , mahalle aralarına giren ağır tonajlı araçların altyapıya verdiği zarara ve trafik kazalarına dikkat çekti.

Gülen Özgen ise TIR’ların özellikle yayalar açısından yarattığı sorunlardan şikayet etti: “TIR’ları çok uygunsuz yerlere park ediyorlar. Karşıdan karşıya geçerken bayağı eziyetli oluyor. Her tarafa çöp atıyorlar. Sokaklar hep TIR. Yakın çevremden bir kişi TIR’lar nedeniyle trafik kazasında hayatını kaybetti.”

TIR SÜRÜCÜSÜ HEYELANDA ÖLDÜ

Öte yandan Hopa’da TIR şoförlerinin güvenli bekleme alanı sorunu, 8 Ekim 2026’da yaşanan heyelanla bir kez daha gündeme geldi. Karadeniz Sahil Yolu üzerindeki Esenkıyı TIR Parkı’nda sabah saatlerinde yamaçtan kopan kaya ve toprak kütleleri park halindeki araçların üzerine düştü. 45 yaşındaki TIR sürücüsü Kasım Topaloğlu hayatını kaybetti.

Hopa’da yıllardır tartışılan TIR parkı ihtiyacı, yalnızca park yeri sayısıyla değil, mevcut alanların güvenliğiyle de ilgili. Bölgenin dik yamaçlarla deniz arasında kalan coğrafi yapısı, yeni park alanlarının yer seçiminde heyelan riskinin de dikkate alınmasını gerektiriyor.

BELEDİYE BAŞKANI: KENT İÇİNDEKİ BEKLEME ALANLARI İPTAL EDİLDİ

Hopa Belediye Başkanı Utku Cihan’a göre TIR sorununun geçmişi, ilçenin sınır ticareti ve taşımacılık merkezi haline gelmesine kadar uzanıyor. Cihan, Hopa’nın Batum’a, Doğu ve Batı Karadeniz’e, Türkiye’nin doğusuna açılan yolların kesişiminde bulunduğunu, limanın da bu konumu güçlendirdiğini anlattı:

“Çok uzun zamandır, on yıllardır burası bir TIR şehri, bir lojistik şehri, bir kavşak noktası. Dolayısıyla TIR’ların bu alanda nereye park edeceğine ilişkin sorunlar ilk günden itibaren yaşanmaya başlıyor.”

Cihan’ın verdiği bilgiye göre belediyenin kaymakamlıkla yürüttüğü çalışmalar sonucunda yaklaşık sekiz ay önce kent içindeki resmî bekleme alanları iptal edildi. Ardından araçların kent merkezine park etmesini önlemek için dubalar yerleştirildi. Cihan, denetimin bulunmadığı zamanlarda TIR’ların kent içinde beklemeye devam ettiğini, özellikle okul çevrelerinde park eden ağır tonajlı araçların çocukların güvenliğini tehdit ettiğini söyledi.

1500 TIRLIK YENİ PARK İÇİN DENİZ DOLDURULACAK

Hopa Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Osman Demircioğlu, TIR yoğunluğunun Rusya-Ukrayna Savaşı’nın etkisiyle daha da arttığını belirtti. Özellikle Gürcistan’da kar yağışı ve olumsuz hava koşulları nedeniyle gümrük işlemlerinin yavaşladığı dönemlerde kuyrukların Trabzon’a kadar uzanabildiğini ifade etti. Yeni TIR parkı için Gümrük ve Turizm İşletmeleri (GTİ) ile Artvin İl Özel İdaresi arasında protokol imzalandığını ifade etti.

ÇAYKUR Hopa Çay Fabrikası karşısında, deniz dolgusu üzerine yaklaşık 250 dönümlük bir alan oluşturulması planlanıyor. Yeni tesisin 1500 TIR kapasiteli olması öngörülüyor. Ayrıca, yeni tesiste sürücülerin duş, tuvalet, yemek ve dinlenme gibi ihtiyaçlarını karşılayabilecekleri alanların da bulunacağı belirtiliyor.

Demircioğlu, yeni parkın 2028 yılının haziran veya temmuz ayında hizmete açılmasını beklediklerini açıkladı.

Hopa Belediye Başkanı Utku Cihan ise yeni alanın deniz doldurularak oluşturulmasına ilişkin çevresel çekinceler olsa dahi başka çarenin bulunmadığını savundu:

“Tamam, bir dolgu meselesi var işin içerisinde, bir doğaya zarar verme, bir çevre sorunu yaratma gibi sorunlar var. Ama bu sorunun da bir taraftan çözülmesi gerekiyor.”

ETİKETLER