Kafeslerden özgürlüğe uzanan dayanışma

Merve Arısoy
10 yıldır sivil toplum ve iletişim alanında içerik üretimi ve araştırma temelli çalışmalar yürütüyor. Greenpeace Akdeniz ve farklı sivil toplum kuruluşlarında çevre, iklim ve sosyal konular...

Hayvanları Koruma Kanunu’nda 2024 yılında yapılan değişikliğin ardından sokaktan toplanarak barınaklara götürülen köpeklerin yaşam koşulları yeniden gündeme geldi. Tartışmalar sürerken İstanbul’da Beyoğlu ve Kadıköy belediyelerinin hayvan barınaklarında Patilen Beyoğlu ve Kadıköy Hayvan Dostları Platformu gönüllüleriyle konuştuk. Köpeklerin yürüyüş ve sosyalleşme sürecini yerinde izledik.

Beyoğlu’nda Patilen Beyoğlu gönüllüleri çarşamba ve pazar günleri barınağa geliyor. Kadıköy’de ise Kadıköy Hayvan Dostları Platformu’nun da aralarında bulunduğu farklı gönüllü grupları haftanın her günü köpeklerle ilgileniyor. Gönüllüler yürüyüşlerin yanı sıra köpeklerin insanlarla bağlarını sürdürmelerine, sosyalleşmelerine ve sahiplendirme süreçlerine hazırlanmalarına da destek oluyor.

Barınak ziyaretimizde, kafesinden çıkmak istemeyen Ghosty’nin ayrı bir alanda yavru köpeklerle bir araya getirilerek alıştırılmaya ve sosyalleştirilmeye çalışıldığına, Galata Meydanı’ndan alınan Barış’ın ise hâlâ kafesinden çıkmayı reddettiğine tanık olduk. Gönüllüler bu köpeklerle zaman zaman kafesin içinde uzun süre oturuyor, ödül mamaları ve düzenli temasla insanlarla yeniden ilişki kurmalarına destek olmaya çalışıyor.

‘GELDİĞİMİZDE KÖPEKLER HEYECANLANIYOR’

Yaklaşık iki aydır Beyoğlu’ndaki barınağa gelen Patilen Beyoğlu gönüllüsü Tuana Özmen, gönüllüler kafeslerin yanına geldiğinde köpeklerin heyecanlandığını, yürüyüş başladıktan kısa süre sonra ise sakinleştiklerini gözlemlediğini söyledi. Özmen, kısa süreli bir yürüyüşün bile günün önemli bölümünü sınırlı bir alanda geçiren köpeklerin rutinini değiştirebildiğini belirtti.

Patilen Beyoğlu gönüllüsü Kerem Nalbantoğlu ise arkadaşlarının önerisiyle barınağa gelmeye başlamış. Özellikle yavru köpeklerle ilgilenen Nalbantoğlu, düzenli ziyaretlerle karşılıklı bir bağ kurduklarını belirtti. Yavru köpeklere oturma, yatma ve temel komutlara uyma gibi davranışları öğretmeye çalıştıklarını, bu temasın köpeklerin insanlara alışmaları ve sosyalleşmeleri açısından önemli olduğunu söyledi.

KÖPEKLERİ YAŞAMA BAĞLIYOR

Bir başka Patilen Beyoğlu gönüllüsü Taci Karan, Beyoğlu Kent Konseyi bünyesinde kurdukları Hayvan Hakları Çalışma Grubu olarak yaptıkları çalışmaları anlattı:
“Mama, su, tıbbi bakım ve temizlik, barınaktaki köpekler için elzem. Ancak özellikle sokaktan alınan köpeklerin insanlarla kurdukları ilişki de yaşamsal önemde. İnsan etkileşimi, barınaktaki köpeklerin ertesi gün uyanmak için gerçekten ihtiyaç duyduğu tek şey. Bu bağ kesildiğinde bazı köpekler içine kapanıyor ve bu durum zamanla fiziksel durumlarına da yansıyor. Bazı köpeklerle yeniden bağ kurmak haftalar, hatta aylar sürebiliyor.”

Kadıköy Hayvan Dostları Platformu gönüllüsü Pınar Satıoğlu, platformun 2001 yılında kurulduğunu ve yaklaşık 25 yıldır Kadıköy Belediyesi’yle birlikte çalıştıklarını belirterek, İstanbulluları barınak gönüllüsü olmaya çağırdı.

Kadıköy’de 16 yıldır gönüllülük yapan Deniz Tüblükkan ise her cuma barınağa geldiğini, köpekleri yürütmenin yanı sıra ihtiyaç halinde bakım ve temizlik çalışmalarına da destek olduklarını söyledi.

Sekiz yıldır gönüllü olan Arzu Yaşaroğlu, gerektiğinde köpeklere geçici yuva da olurken; beş yıldır cuma günleri barınağa gelen Ayşe Öztaş gönüllülüğe başladığında kendisinin de tedirgin olduğunu, ancak köpeklerle tanıştıkça bu duygusunun değiştiğini aktardı.

KAPASİTE UYARISI

Beyoğlu Belediyesi Veteriner Hekimi Eray Gegöz, yürüyüşün köpeklerin enerjilerini atmalarına ve streslerinin azalmasına yardımcı olduğunu, düzenli sosyalleşmenin birbirleriyle ilişkilerine olumlu yansıdığını anlattı.

Beyoğlu Belediyesi Veteriner İşleri Müdürü Mehti Fidan ise barınakların kapasitesine dikkat çekerek, kapasitenin üzerinde sayıda hayvanın aynı alanda tutulmasının hastalıkların yayılmasına ve buna bağlı can kayıplarına yol açabileceği uyarısında bulundu.

Kadıköy Belediyesi Veteriner İşleri Müdürü Leyla Çakıcı da barınağın gönüllülere açık olduğunu belirterek yurttaşları özellikle hayvanların sahiplendirilmesine destek olmaya davet etti.