Güneşin altında nilüfer kuyruğu

Denizli’de Çivril yakınlarındaki Işıklı Gölü’ne mayıs ayında açmaya başlayan nilüfer çiçeklerini görebilmek için Türkiye’nin her yerinden gelenler, suları yükselen gölde teknelere binebilmek için uzun kuyruklar oluşturuyor. Teknelerin yanaştığı iskeleler de sular altında kalınca, tekneciler kıyıya yanaşabilmek için zorlanırken, nilüfer turuna katılmak isteyen vatandaşlar da güneşin altında bazen bir saat beklemeyi bile göze alıyor.

Ahmet Engin Yavuz
1980 yılında gazetecilik mesleğine başladı. Ekspres, Yeni Asır, Bulvar, Günaydın, Sabah, Birgün ve Dokuz Eylül gazetelerinde muhabir, editör ve temsilci olarak görev yaptı. İzmir Yerel Haber...

Denizli Çivril’deki Işıklı Gölü’nde nilüferlerin çiçek açmasıyla nilüfer turu düzenleyen tekne sahipleri ile yöre esnafı en bereketli günlerini yaşıyor. Göl kıyısında yeterli alan olmadığı için tekneyle tur yapmak isteyen vatandaşlar kızgın güneş altında uzun kuyruklar oluşturuyor.

Önceki yıllarda, kuraklık etkisiyle gölde su azaldığından göl kıyısında uzunca bir sahil oluşuyordu. Bu da koparılması yasak olan nilüferleri görmek için teknelere binmek isteyen misafirlere kolaylık sağlıyordu. Beydilli Köyü Muhtarı Sezai Baştürk şöyle konuştu:

“Geçen yıla kadar sahil boyunca sıralanan söğüt ağaçlarının altı yeşillik, kuru ve gölgelikti. Tekne turuna gelenlere köylü kadınlarımız bu ağaçların gölgesinde gözleme hazırlıyor, dileyene çay kahve servisi yapıyordu. Bu kış bölgeye bol yağış düşünce gölün suları uzun yıllar sonra ilk kez bu kadar çok yükseldi. 300 milyon metreküp su birikince eskiden gölgelerinde serinlediğimiz söğütler de sular altında kaldı. Geçen yıla kadar halkın ihtiyacını karşılayabildiğimiz geniş bir iskelemiz vardı, onu da sular örttü.

Işıklı Gölü’ne Antakya’dan bile turlar geliyor. Göl kıyısında suyun ulaşmadığı daracık alanda da şimdi esnafın standları var. Bu yüzden aynı anda birkaç otobüs geldiğinde hem konuklarımız hem de kıyıya yanaşmakta zorlanan teknecilerimiz biraz sıkıntı çekiyor. Arkadaşlarla birlikte bu sorunu kısa sürede içinde çözmeye çalışıyoruz.”

SU BOL, NİLÜFER BOL, MİSAFİR BOL

Beydilli Balıkçılık Kooperatifi Başkanı Ferit Oğuz ise “Bu yıl gölde su bol, nilüfer bol, misafir de bol” dedi ve şunları ekledi:

“Eskiden nilüferler mayıs ayında çiçek açar, haziran sonunda sular çekilince bir tek nilüfer kalmazdı. Şimdi su bol, sezon eylül ayına kadar devam eder.”

4 kişi taşıyabilen teknelerle yapılan yarım saatlik nilüfer turunun bedelinin bin 200 lira olduğunu belirten Ferit Oğuz, “Beydilli’de 51, Sundurlu’da 15, Sıraserli’de 20 tur teknemiz var. İlgi çok. Arkadaşlarımız bu yılki kazançlarından çok memnun ama bu yıl ilk Maliye Bakanlığı gelirimizden yüzde 20 vergi kesmeye başladı. Yaptığımız her seferde devlete 200 lira vergi ödüyoruz” diye konuştu.

Oğuz, “Konuklarımızdan ricamız nilüferleri sakın koparmasınlar, sadece seyretsinler. Çünkü koparmanın cezası 699 bin lira” dedi.

“BU KADAR İLGİYE BİZ BİLE ŞAŞIRDIK”

Tekne sahiplerinden Süleyman Barkın da Işıklı Gölü’ne bu kadar ilgiyi kendilerinin de beklemediğini belirterek şunları söyledi:

“Bazen 5-10 otobüs aynı anda geliyor. Kendi araçlarıyla da gelen çok. Uzun kuyruklar oluşuyor. Talebi karşılamakta zorlanıyoruz. Tekneci arkadaşlarımız da memnun, gözlemeci köylü kadınlarımız da memnun. İskeleyi yeniden düzenleyebilirsek konuklarımız da güneşin altında kuyrukta bekleyerek eziyet çekmeyecek.”

Işıklı Gölü sahilindeki standlarda köylü kadınların hazırladığı gözlemeler ayran ile birlikte 300 liradan, çay 25, bir fincan kahve 75 liradan satılıyor. Çevre köylerden getirilen kiraz 100 liradan, elma 50 liradan müşteriye ulaşıyor.

NİLÜFERLERİN COŞTUĞU GÖL

Uluslararası RAMSAR Sözleşmesi ile A sınıfı sulak alan ilan edilen ve 2011 yılında koruma altına alınan Çivril (Işıklı) Gölü’nün yüzölçümü 64 kilometrekare. En derin yerinin 7,5 metre olduğu gölü Akçay, Gökgöl, Büyük Menderes’in yukarı havzasındaki iki kol ile göl tabanındaki yeraltı suları besliyor. Su seviyesinin çok yükseldiği bahar aylarında, sazlık ve bataklık gibi kuşların üremesine uygun olan ortamların oluşumu engelleniyor, önemli beslenme olanağı sağlayan çamur düzlükleri sular altında kalıyor. Araştırmalar sonucu gölde 16 takımdan 52 familyaya ait 217 kuş türünün varlığı belirlendi.

Bölgede kuluçkaya yatan arasında küçük balaban, alaca balıkçıl, küçük büyük ak balıkçıl, erguvan balıkçıl, çeltikçi, boz kaz, angıt, pasbaş dalağan, deniz kartalı, saz delicesi, kızıl şahin, uzun bacak, gülen sumru, kır incir kuşu bulunuyor. Kışın gölde gözlenen su kuşları arasında ise küçük karabatak, büyük ak balıkçıl, sakarca, bölün toz kaz, çamurcun, kıl ördek, kepçel, batak çulluğu sayılabilir.

ZİHNİN DURULUĞU, RUHUN SAFLIĞI

Lotus çiçeği yağmur ormanlarında yaşayan Nelumbo cinsinden bitki türleridir. Yaprak yapısı üzerindeki nano sivrilikler yapışmayı önler. Bu nano tepecikler üzerinde biriken her yabancı partikül bilardo topları gibi çarpışarak yaprak üzerinden kayar.

Aynı zamanda kutsal lotus ve Hint lotusu olarak da adlandırılan Nilüfer çiçeği, Sanskritçe’de Pundarika, Padma, Kamala, Utpala gibi çeşitli isimlerle anılıyor. Temel olarak zihnin duruluğunu ve ruhun saflığını temsil eden lotus çiçeği, Budizm ve Hinduizm’de mükemmelliğin somut sembolü olarak kabul ediliyor.

Lotus çiçeğinin beş farklı rengi ve her rengin bir anlamı var. Beyas lotus saflığı, pembe lotus aydınlanmayı,  kırmızı lotus sevgi ve tutkuyu, mavi lotus bilgi ve bilgeliği, mor lotus ise bazı kültürlerde maneviyatı temsil ederken aynı zamanda Budizm’in de en önemli öğreti sembolü.

Çivril’deki Işıklı Gölü’nde de saflığı temsil eden beyaz nilüferler yaygın olarak yaşıyor. Mayıs ayında açmaya başlayan nilüferler eğer gölde su bolsa ağustos ayı sonuna kadar çiçek açmayı sürdürüyor.

Nilüfer çiçeklerini koparmak yasak. Koparmanın cezası ise 699 bin 245 lira.